İletişim teknolojilerini sınıflandırabilme.
- a) Farklı ve eş zamanlı iletişim sürecinde kullanılan bileşenleri belirler.
- b) İletişim araçlarını türlerine göre ilişkilendirir.
- c) İletişim süreci açısından kullanılan araçları gruplandırır.
Ders Özeti: İletişim sürecinin temel bileşenleri (gönderen, alıcı, mesaj, kanal, geri bildirim, gürültü); eş zamanlı (senkron) ve farklı zamanlı (asenkron) iletişim farkı ile örnekleri; iletişim araçlarının kişisel/kitle ve sözlü/yazılı/görsel-işitsel olarak sınıflandırılması.
1) İletişim Sürecinin Temel Bileşenleri
Bir mesajın yolculuğunda her zaman şu altı bileşen bulunur:
| Bileşen | Görevi |
|---|---|
| Gönderen | Mesajı oluşturup ileten kişi veya kaynak. |
| Alıcı | Mesajı alan kişi. |
| Mesaj | İletilmek istenen bilgi, duygu veya düşünce. |
| Kanal | Mesajın iletildiği yol/ortam (telefon hattı, internet, kâğıt). |
| Geri Bildirim | Alıcının gönderene verdiği cevap veya tepki. |
| Gürültü | İletişimi bozan/engelleyen her şey (parazit, kötü bağlantı, dikkat dağınıklığı). |
2) Eş Zamanlı (Senkron) ve Farklı Zamanlı (Asenkron) İletişim
İletişim, tarafların aynı anda olup olmamasına göre ikiye ayrılır:
| Tür | Ne Demek? | Örnekler |
|---|---|---|
| Eş Zamanlı (Senkron) | Taraflar aynı anda iletişim kurar; cevap hemen gelir. | Telefon görüşmesi, video konferans, canlı/anlık mesajlaşma. |
| Farklı Zamanlı (Asenkron) | Mesaj gönderilir, karşı taraf daha sonra cevaplar. | E-posta, mektup, forum, podcast. |
3) İletişim Araçlarının Sınıflandırılması
- Kişisel ↔ Kitle iletişimi: Telefon ve mektup kişiseldir; televizyon, radyo ve gazete bir mesajı aynı anda çok kişiye ulaştıran kitle iletişim araçlarıdır.
- Türüne göre: sözlü (telefon), yazılı (e-posta, mektup), görsel-işitsel (video konferans, televizyon).
Örnek Sorular ve Çözümleri
A) E-posta B) Mektup C) Video konferans D) Forum mesajı
Çözüm: Video konferansta taraflar aynı anda görüşür (senkron). E-posta, mektup ve forum farklı zamanlı (asenkron) araçlardır.
A) Kanal B) Gürültü C) Geri bildirim D) Mesaj
Çözüm: Alıcının gönderene verdiği cevap/tepki geri bildirimdir. Kanal mesajın gittiği yol, gürültü ise iletişimi bozan etkidir.
A) Telefon B) Mektup C) Televizyon D) Kişisel e-posta
Çözüm: Televizyon bir mesajı aynı anda çok sayıda kişiye ulaştırır (kitle iletişimi). Diğerleri kişisel iletişim araçlarıdır.
10. Haftanın Özeti
- İletişimin 6 temel bileşeni: gönderen, alıcı, mesaj, kanal, geri bildirim, gürültü.
- Eş zamanlı (senkron) iletişimde taraflar aynı andadır (telefon, video konferans); farklı zamanlı (asenkron) iletişimde cevap sonra gelir (e-posta, mektup).
- Araçlar kişisel/kitle ve sözlü/yazılı/görsel-işitsel olarak sınıflandırılır.
Kendini Değerlendir
- İletişimin 6 temel bileşenini sayıp görevlerini açıklayabilirim.
- Eş zamanlı ve farklı zamanlı iletişimi örneklerle ayırt edebilirim.
- İletişim araçlarını kişisel/kitle ve türüne göre sınıflandırabilirim.